Rifillon kalimi në pikën kufitare të Rafah mes Gazës dhe Egjiptit

Kalimi kufitar i Rafah, që lidh Gazën me Egjiptin, tregoi shenja aktiviteti të dielën, ndërsa Izraeli njoftoi se lëvizja e kufizuar drejt dhe nga territori do të rifillojë pas viteve të izolimit pothuajse të plotë.

Rihapja e kalimit është një hap kyç në kuadër të marrëveshjes së armëpushimit midis Izraelit dhe Hamasit, shkruan AP.

Izraeli bëri të ditur se kalimi u hap në formë testuese. COGAT, agjencia ushtarake izraelite që kontrollon ndihmat për Gazën, tha se po përgatitej funksionimi i plotë i kalimit dhe se banorët e Gazës do të fillonin të kalonin aty sapo përgatitjet të përfundonin.

Zyrtarët palestinezë të sigurisë kaluan përmes portës egjiptiane të Rafah dhe u drejtuan drejt portës palestineze për t’u bashkuar me një mision të Bashkimit Evropian që do të mbikëqyrë daljet dhe hyrjet, tha një zyrtar egjiptian, i cili foli nën kusht anonim për shkak se nuk ishte i autorizuar për media. Ambulanca gjithashtu kaluan portën egjiptiane.

Kreu i komitetit të ri administrativ palestinez, që menaxhon çështjet e përditshme të Gazës, tha se lëvizja në të dy drejtimet do të fillojë të hënën.

Rafah, i cili për palestinezët shihet si dera e tyre drejt botës, ka qenë kryesisht i mbyllur që kur u pushtua nga Izraeli në maj 2024. Në fillim do të lejohen vetëm pak njerëz, dhe asnjë mall nuk do të kalojë. Rreth 20,000 fëmijë dhe të rritur palestinezë që kanë nevojë për kujdes mjekësor shpresojnë të largohen nga Gaza e shkatërruar nga lufta, ndërsa mijëra të tjerë jashtë territorit shpresojnë të kthehen.

Zaher al-Wahidi, kreu i departamentit të dokumentacionit në Ministrinë e Shëndetësisë së Gazës, tha për Associated Press se ministria nuk është njoftuar ende për fillimin e evakuimeve mjekësore.

Kryeministri Benjamin Netanyahu tha se Izraeli do të lejojë largimin e 50 pacientëve në ditë. Një zyrtar i përfshirë në bisedime tha se çdo pacient do të lejohet të udhëtojë me dy të afërm, ndërsa rreth 50 persona që dolën nga Gaza gjatë luftës do të lejohen të kthehen çdo ditë.

Izraeli dhe Egjipti do të kontrollojnë personat që dalin dhe hyjnë përmes kalimit, i cili do të mbikëqyret nga agjentë të patrullës kufitare të Bashkimit Evropian. Numri i udhëtarëve pritet të rritet me kohë, nëse sistemi funksionon me sukses.

Forcat izraelite pushtuan dhe mbyllën kalimin e Rafah në maj 2024, duke thënë se kjo ishte pjesë e përpjekjeve për të luftuar trafikimin e armëve nga Hamas. Kalimi ishte hapur shkurtimisht për evakuimin e pacientëve gjatë një armëpushimi në fillim të vitit 2025.

Rihapja e tij është një hap kyç në fazën e dytë të marrëveshjes së armëpushimit, e ndërmjetësuar nga SHBA, që hyri në fuqi më 10 tetor të vitit të kaluar.

Përpara luftës, Rafah ishte kalimi kryesor për njerëzit që lëviznin nga dhe drejt Gazës. Megjithatë, Gaza ka edhe katër kalime të tjera kufitare, të gjitha me Izraelin. Sipas kushteve të armëpushimit, ushtria izraelite kontrollon zonën midis kalimit të Rafah dhe pjesës ku jeton shumica e palestinezëve.